Czy wypada składać kondolencje SMS-em? Zasady i gotowe przykłady
Kondolencje najczęściej kojarzą się z osobistą rozmową, kartą kondolencyjną, kwiatami albo wpisem w księdze kondolencyjnej. Dzisiaj jednak coraz częściej pojawia się pytanie: czy wypada złożyć kondolencje SMS-em?
Odpowiedź brzmi: tak, w wielu sytuacjach wiadomość SMS jest całkowicie odpowiednią formą wyrażenia współczucia. Szczególnie wtedy, gdy nie możemy spotkać się z osobą pogrążoną w żałobie albo nie chcemy narzucać jej rozmowy telefonicznej.
Ważne jest jednak nie tylko to, czy wysłać kondolencje SMS-em, ale także kiedy to zrobić, jak rozpocząć wiadomość i jakich słów unikać.
Czy kondolencje przez SMS są stosowne?
Nie ma jednej zasady, która nakazywałaby zawsze składać kondolencje osobiście. Współczesna komunikacja sprawia, że SMS, wiadomość w komunikatorze czy e-mail stały się naturalnymi sposobami kontaktu.
SMS może być szczególnie dobrym rozwiązaniem, gdy:
- mieszkamy daleko od osoby pogrążonej w żałobie;
- dowiedzieliśmy się o śmierci poza godzinami, w których wypada dzwonić;
- nie jesteśmy z daną osobą na tyle blisko, aby telefon był naturalny;
- obawiamy się, że telefon może być dla niej dodatkowym obciążeniem;
- chcemy dać jej możliwość przeczytania wiadomości wtedy, kiedy będzie na to gotowa;
- jesteśmy w relacji zawodowej i zależy nam na zachowaniu odpowiedniego dystansu.
W wielu przypadkach SMS może być nawet bardziej taktowny niż telefon. Osoba w żałobie nie musi natychmiast odpowiadać ani prowadzić rozmowy, na którą może nie mieć siły.
Kondolencje SMS-em – kiedy najlepiej je wysłać?
Jeżeli wiadomość o śmierci dotarła do nas niedawno, nie ma potrzeby czekać kilku dni tylko dlatego, że nie wiemy, jak sformułować kondolencje.
Lepiej wysłać krótkie, szczere kondolencje niż nie napisać niczego z obawy przed użyciem niewłaściwych słów.
Warto jednak zwrócić uwagę na godzinę.
Jeżeli jest bardzo późny wieczór lub noc, lepiej poczekać do rana, chyba że sytuacja wymaga szybkiego kontaktu. W ciągu dnia SMS jest zazwyczaj bezpiecznym rozwiązaniem.
Nie trzeba też oczekiwać odpowiedzi. Osoba, która otrzymała wiadomość, może przeczytać ją dopiero po pewnym czasie.
Czy SMS z kondolencjami powinien być krótki?
Tak, choć „krótki” nie oznacza „suchy”.
SMS nie powinien przypominać długiego listu kondolencyjnego. Kilka zdań w zupełności wystarczy.
Dobry schemat to:
informacja o współczuciu + kondolencje + życzenie siły.
Na przykład:
Bardzo mi przykro z powodu Twojej straty. Proszę przyjąć moje szczere kondolencje. Życzę Tobie i całej Rodzinie dużo siły w tym trudnym czasie.
To wystarczy.
Nie trzeba dodawać długiego wyjaśnienia, dlaczego nie możemy przyjechać ani opisywać własnych doświadczeń związanych ze śmiercią.
Jak zacząć SMS z kondolencjami?
Pierwsze słowa warto dopasować do relacji.
Do bliskiej osoby:
„Kasiu, bardzo mi przykro…”
Do znajomego:
„Marku, dowiedziałem się o Twojej stracie…”
Do osoby, z którą jesteśmy na „Pan/Pani”:
„Panie Piotrze, proszę przyjąć moje szczere kondolencje…”
Do przełożonego lub klienta:
„Proszę przyjąć moje wyrazy głębokiego współczucia…”
Nie ma potrzeby rozpoczynania SMS-a od bardzo oficjalnego:
„W związku z zaistniałą sytuacją pragnę złożyć…”
W wiadomości tekstowej taki styl może zabrzmieć sztucznie.
Kondolencje SMS-em – gotowe przykłady
Krótkie i uniwersalne
Bardzo mi przykro z powodu Twojej straty. Proszę przyjąć moje szczere kondolencje. Życzę Tobie i Twojej Rodzinie dużo siły w tym trudnym czasie.
Dla znajomego
Marku, bardzo mi przykro z powodu śmierci Twojego Taty. Przyjmij moje szczere kondolencje. Jestem myślami z Tobą i Twoją Rodziną.
Dla znajomej
Aniu, przyjmij moje najszczersze wyrazy współczucia z powodu śmierci Mamy. Życzę Ci dużo siły i wsparcia najbliższych w tych trudnych dniach.
Dla osoby, z którą jesteśmy na „Pan/Pani”
Proszę przyjąć moje szczere kondolencje z powodu śmierci Bliskiej Osoby. Życzę Panu/Pani oraz Rodzinie dużo siły i spokoju w tym trudnym czasie.
Do przełożonego
Panie Dyrektorze, proszę przyjąć moje szczere kondolencje z powodu Pana straty. Życzę Panu i Rodzinie dużo siły w tym bolesnym czasie.
Do pracownika
Pani Anno, bardzo mi przykro z powodu Pani straty. Proszę przyjąć moje szczere wyrazy współczucia. Życzę Pani i Rodzinie dużo siły.
Do klienta lub kontrahenta
Panie Tomaszu, proszę przyjąć moje szczere kondolencje. Bardzo mi przykro z powodu tej straty. Życzę Panu oraz Pańskiej Rodzinie dużo siły w tym trudnym czasie.
Do dalszego znajomego
Proszę przyjąć moje wyrazy głębokiego współczucia z powodu śmierci Bliskiej Osoby. Życzę Panu/Pani dużo siły w tym trudnym czasie.
Kondolencje SMS-em po śmierci mamy
Śmierć mamy jest sytuacją, w której szczególnie ważny jest delikatny język.
Można napisać:
Bardzo mi przykro z powodu śmierci Twojej Mamy. Przyjmij moje szczere kondolencje. Życzę Ci dużo siły i obecności bliskich osób w tym trudnym czasie.
Jeśli nie znamy osoby osobiście:
Proszę przyjąć moje najszczersze kondolencje z powodu śmierci Mamy. Życzę Panu/Pani dużo siły i wsparcia najbliższych.
Kondolencje SMS-em po śmierci taty
Przykład bardziej osobistej wiadomości:
Bardzo mi przykro z powodu śmierci Twojego Taty. Trudno znaleźć właściwe słowa w takiej chwili. Przyjmij moje szczere kondolencje i życzenia siły dla Ciebie oraz całej Rodziny.
Można też użyć krótszej formy:
Przyjmij moje szczere kondolencje z powodu śmierci Taty. Jestem myślami z Tobą i Twoimi Bliskimi.
Kondolencje SMS-em po śmierci męża lub żony
W przypadku śmierci współmałżonka nie warto używać zbyt wielu słów.
Bardzo mi przykro z powodu śmierci Twojego Męża. Przyjmij moje szczere wyrazy współczucia. Życzę Ci dużo siły i wsparcia najbliższych w tym niezwykle trudnym czasie.
Lub:
Proszę przyjąć moje najszczersze kondolencje z powodu śmierci Pani Męża. Jestem myślami z Panią i Rodziną.
Kondolencje SMS-em po śmierci dziecka
To jedna z sytuacji, w których szczególnie trudno znaleźć odpowiednie słowa. Nie warto próbować tłumaczyć tragedii ani pocieszać za wszelką cenę.
Można napisać:
Nie znajduję słów, które mogłyby wyrazić, jak bardzo mi przykro. Proszę przyjąć moje najszczersze wyrazy współczucia. Jestem myślami z Wami w tym niewyobrażalnie trudnym czasie.
W takiej sytuacji krótka wiadomość może być bardziej odpowiednia niż długi tekst.
Czy można napisać „Trzymaj się” w SMS-ie kondolencyjnym?
Można, ale warto uważać.
„Trzymaj się” jest bardzo często używanym zwrotem, jednak w wiadomości kondolencyjnej może zabrzmieć zbyt potocznie, szczególnie gdy kierujemy ją do osoby starszej, przełożonego lub klienta.
W relacji bliskiej można napisać:
„Jestem z Tobą. Trzymaj się i pamiętaj, że możesz na mnie liczyć.”
W bardziej formalnej relacji lepiej użyć:
„Życzę Panu/Pani dużo siły w tym trudnym czasie.”
Czy wypada używać emoji w kondolencjach?
To zależy od relacji, ale najbezpieczniej z nich zrezygnować.
Emoji mogą być odpowiednie w niektórych prywatnych kontaktach, jednak symbole takie jak uśmiechnięta buźka, serce czy płacząca twarz nie zawsze pasują do powagi sytuacji.
Jeżeli ktoś chce użyć symbolu, bardzo dyskretnym rozwiązaniem może być 🕯️, ale również nie jest on konieczny.
W formalnych kondolencjach do klienta, przełożonego, pracownika czy kontrahenta zdecydowanie lepiej pozostać przy samym tekście.
Czy można wysłać kondolencje przez Messenger lub WhatsApp?
Tak. Zasada jest podobna jak w przypadku SMS-a.
Jeśli z daną osobą na co dzień kontaktujemy się przez Messenger, WhatsApp lub inny komunikator, nie ma potrzeby specjalnie zmieniać kanału komunikacji tylko po to, aby przekazać kondolencje.
Ważniejszy od medium jest sposób sformułowania wiadomości.
Jeśli jednak ktoś publikuje informację o śmierci na Facebooku, nie zawsze najlepszym rozwiązaniem będzie napisanie bardzo osobistych kondolencji w komentarzu. W takiej sytuacji prywatna wiadomość może być bardziej taktowana.
Kondolencje w komentarzu pod postem o śmierci – czy to wypada?
Tak, ale komentarz powinien być zdecydowanie krótszy niż prywatna wiadomość.
Można napisać:
Najszczersze wyrazy współczucia dla Ciebie i całej Rodziny.
albo:
Przyjmij moje szczere kondolencje. Jestem myślami z Tobą i Twoimi Bliskimi.
Nie warto publicznie pytać:
„Co się stało?”
„Na co zmarł?”
„Kiedy jest pogrzeb?”
Takie pytania lepiej pozostawić do prywatnego kontaktu – o ile w ogóle są potrzebne.
Czy trzeba zadzwonić zamiast wysłać SMS?
Nie.
Jeżeli nie jesteśmy z osobą bardzo blisko, SMS może być wręcz bardziej odpowiedni.
Telefon ma sens szczególnie wtedy, gdy:
- jesteśmy bliskimi przyjaciółmi;
- jesteśmy członkiem rodziny;
- od lat utrzymujemy bliską relację;
- wiemy, że osoba potrzebuje rozmowy.
W innych przypadkach wiadomość tekstowa daje osobie w żałobie większą swobodę.
Może ją przeczytać wtedy, gdy będzie gotowa, bez konieczności prowadzenia rozmowy.
Czego nie pisać w SMS-ie kondolencyjnym?
Wiadomość powinna być pozbawiona banałów i niepotrzebnych porad.
Lepiej nie pisać:
- „Wiem, co czujesz.”
- „Czas leczy rany.”
- „Musisz być silny.”
- „Wszystko będzie dobrze.”
- „Tak miało być.”
- „Przynajmniej już nie cierpi.”
- „Życie toczy się dalej.”
Nie należy także od razu przechodzić do własnych historii.
Jeżeli ktoś napisał, że zmarła jego mama, odpowiedź:
„Wiem, co czujesz, bo pięć lat temu też straciłem mamę…”
przenosi uwagę na nas. Lepiej pozostać przy osobie, która właśnie doświadcza straty.
Czy w SMS-ie kondolencyjnym pisać „jestem z Tobą”?
Tak, jeśli jest to zgodne z charakterem relacji.
Na przykład:
„Jestem z Tobą myślami i jeśli będziesz czegoś potrzebować, możesz na mnie liczyć.”
To dobre zdanie w wiadomości skierowanej do przyjaciela lub bliskiego znajomego.
W relacji formalnej lepiej napisać:
„Proszę przyjąć moje szczere wyrazy współczucia.”
Czy osoba w żałobie musi odpisać na SMS?
Nie.
To jedna z najważniejszych zasad związanych z kondolencjami wysyłanymi przez telefon.
Nie należy oczekiwać odpowiedzi ani wysyłać po kilku godzinach wiadomości:
„Czy dostałeś mojego SMS-a?”
Osoba w żałobie może mieć dziesiątki wiadomości, telefonów i spraw do załatwienia. Może również zwyczajnie nie mieć siły na odpisywanie.
Kondolencje są gestem, a nie pytaniem wymagającym odpowiedzi.
Czy można odpowiedzieć na SMS z kondolencjami?
Tak, ale nie ma obowiązku prowadzenia długiej rozmowy.
Wystarczy:
„Dziękuję za pamięć i dobre słowa.”
Albo:
„Dziękuję za kondolencje.”
Można również napisać:
„Dziękuję, że jesteś z nami w tym trudnym czasie.”
Jeśli osoba nie ma siły odpowiadać, również jest to całkowicie zrozumiałe.
Czy SMS z kondolencjami jest mniej wartościowy niż osobiste wyrazy współczucia?
Niekoniecznie.
O wartości kondolencji nie decyduje technologia, lecz intencja i sposób ich przekazania.
Krótki, szczery SMS może być bardziej taktowany niż wymuszony telefon, podczas którego osoba w żałobie musi rozmawiać, mimo że nie ma na to ochoty.
Nie należy jednak traktować SMS-a jako sposobu na całkowite zastąpienie osobistego kontaktu w każdej sytuacji.
Jeżeli jesteśmy bardzo blisko z osobą pogrążoną w żałobie, warto – jeśli jest to możliwe – również później zadzwonić, spotkać się albo pojawić na pogrzebie.
Kondolencje SMS-em – najważniejsze zasady
Jeżeli nie wiesz, jak napisać kondolencje przez SMS, zapamiętaj kilka prostych zasad:
Nie pisz za dużo. Kilka zdań wystarczy.
Nie komplikuj. Proste słowa są często najlepsze.
Dopasuj formę do relacji. Inaczej napiszesz do przyjaciela, inaczej do szefa czy klienta.
Nie oczekuj odpowiedzi. Kondolencje nie wymagają reakcji.
Nie wypytuj o szczegóły. Osoba w żałobie sama zdecyduje, czym chce się podzielić.
Nie używaj banalnych pocieszeń. Nie próbuj na siłę znaleźć rozwiązania dla czyjegoś bólu.
Nie wysyłaj wiadomości zbyt późno w nocy. Jeśli nie ma pilnego powodu, poczekaj do rana.
Nie dodawaj niepotrzebnych emoji. W poważnej sytuacji lepiej zachować prostotę.
Najlepszy SMS z kondolencjami? Szczery, prosty i bez przesady
Nie istnieje jedna idealna wiadomość, którą można wysłać każdej osobie. Kondolencje powinny odpowiadać relacji, jaka łączy nas z osobą pogrążoną w żałobie.
Jeśli nie wiemy, co napisać, można bezpiecznie użyć uniwersalnej formuły:
Bardzo mi przykro z powodu Twojej straty. Przyjmij moje szczere kondolencje. Życzę Tobie i Twojej Rodzinie dużo siły w tym trudnym czasie.
W formalnej relacji:
Proszę przyjąć moje szczere kondolencje z powodu śmierci Bliskiej Osoby. Składam wyrazy głębokiego współczucia i życzę Panu/Pani oraz Rodzinie dużo siły w tym trudnym czasie.
To wystarczy.
Nie trzeba pisać długiego tekstu, szukać wyjątkowych cytatów ani próbować opisywać bólu, którego sami nie przeżywamy.
Kondolencje SMS-em są jak najbardziej na miejscu, jeśli płyną z potrzeby okazania drugiej osobie szacunku i współczucia.
W takiej chwili najważniejsze nie jest to, czy wiadomość została wysłana SMS-em, e-mailem czy przekazana osobiście. Najważniejsze jest to, że nie pozostajemy obojętni wobec czyjejś straty.